پنج شنبه 25 مهر 1398  |   16 صفر 1441

 

...
شماره : 299 تعداد بازدید : 1485


آسيب‌شناسي فرهنگي و اجتماعي


احمدرزاقي
كارشناس معاونت پژوهشي وآموزشي
a_razaghi@pajohe.ir

وي در اين سخنراني با تأكيد بر رويكرد استاد شهيد آيت‌ا... مطهري نسبت به آسيب‌ها و كاستي‌هاي فرهنگي و اجتماعي در بين مسلمانان، عنايت جدي به بازشناسي سازوكارهاي سخت‌افزاري و نرم‌افزاري مقابله‌ با آسيب‌ها و نيز لزوم بازكاوي شيوه‌ها و شگردهاي مخالفان داخلي و خارجي اسلام و انقلاب اسلامي درجهت تضعيف باورها و ارزش‌هاي ديني مردم به‌‌ويژه نسل جوان را مورد تجربه و تحليل قرار داد.
وي تحريف برخي حقايق و معارف ديني، تلاش افراد و گروه‌هاي فرصت‌طلب در جهت گسترش فعاليت‌هاي فرقه هاونحله هاي انحرافي و توسعه‌ي فرهنگ ليبراليستي و اخلاق پوچ‌گرايي، اشاعه‌ي خرافات، عدم وجود روحيه‌ي جمع‌گرايي و كم‌توجهي به‌ فعاليت‌هاي تيمي را از جمله آسيب‌هاي فرهنگي و فكري موجود برشمردند و افزودند: « تقويت روحيه‌ي‌ جمع‌گرايي، تقويت بنيه‌ي‌ فكري و اعتقادي نيروهاي ارزشي براي دفاع مفيد و مؤثر ازارزش‌ها ومعيارهاي اخلاقي و ديني و سامان‌دهي نظام خانواده و نهادهاي آموزشي و تربيت مُبلغان ديني باتأكيد بر مطالبات و نيازهاي نسل جوان و خرافه‌زدايي از مهم‌ترين عوامل و سازوكارهاي مقابله با آسيب‌ها و آفت‌هاي فرهنگي و اجتماعي موجود به شمار مي‌آيد. »
آقاي رزاقي در بخش ديگري از مطالب خود، تأكيد كرد؛ خانواده اولين و بنيادي‌‌ترين نهاد اجتماعي بوده و در بين نهادهاي آموزشي و تربيتي مؤثرترين و مهم‌ترين آن‌ها به شمار مي‌آيد. شقاوت و سعادت انسان درنهاد خانواده و به وسيله‌ي اولين معلمان و مربيان او يعني پدر و مادر تعيين و ترسيم مي‌شود. نبايد همه‌ي تقصيرها را به گردن مدرسه، تلويزيون، سينما، ماهواره و... انداخت. اگرچه آن‌ها هم مؤثرند اما اگر ستون فقرات و زيربناي شخصي انسان كه در 7 سال اول و قبل از ورود به عرصه‌ي مدرسه و اجتماع شكل مي‌گيرد، محكم و استوار و باروش و منش ديني و اخلاقي پدر و مادر تدبير و تمهيد گردد، آسيب‌ها و آثار مخرب آن‌ها به حداقل ممكن مي‌رسد. ما كه نمي‌توانيم همه‌ي عوامل تأثيرگذار بر شخصيت فرزندانمان را به طور صددرصد تحت هدايت و كنترل خود قرار دهيم. اما مي‌توانيم به خصوص 7 سال اول فرزندان خود را با فراگيري مهارت‌هاي درست زندگي و مطالعه و مشاوره و آموزش، تحت مديريت و هدايت خود قرار داده و ذوق و ذهن و زندگي آنان را با شيريني‌ها و حلاوت‌هاي ديني و معنوي به سمت و سويي سوق دهيم كه پروانه‌وار به سوي گل‌هاي معطر معنويت و معرفت جلب و جذب شوند. ازبين هم‌سالان خود خوبان را به گرد خويش بخوانند. از بين كتاب‌ها و فيلم‌ها و موسيقي‌ها و هنرها بهترين‌ها را برگزينند به جاي تقليد از هنرپيشه‌هاي غربي به روش بزرگان دين زندگي كنند نه تنها آسيب‌پذير نباشند بلكه آسيب‌زدايي كنند. در اين ميان پدر و مادر بايد سه نقش مهم را به خوبي ايفا كنند تا هدف مطلوب فوق محقق شود:
1- بايد معلم باشند، معلم‌ها نبايد با هم برخورد نامناسبي داشته باشند.
- بايد به‌وظايف و تكاليف شرعي پاي‌بند باشند. دربرابر سختي‌ها مقاوم باشند. قناعت و سادگي را به‌‌ عنوان اصلي مهم در زندگي بپذيرند. صداقت و راستي و رعايت حجاب و عفاف را از قواعد حياتي در زندگي به‌شمارآورند. معلم بايد ازدانش‌آموز آگاه‌تر و باتقواتر باشد. اگر قراراست شناگري دردرياي زندگي و برخورد با آسيب‌ها و خطرات را به فرزندان آموزش دهند. بايد خود شناگر خوبي باشند.
2- دوست خوبي براي فرزندان خود باشند.
- دوست بايد گوش شنواي خوبي داشته باشد. درددل كند، به مشكلاتش توجه كند، با او به گردش و تفريح و بازي و شادي بپردازد. قدرت تحمل داشته باشد. ارتباط آمرانه و تحكم‌آميز نداشته باشد.
3- پرستار خوبي براي فرزندان خود باشند.
- پرستار هرگز عصباني نمي‌شود. بيمارش را به خوبي تيمار مي‌كند. غذا مي‌‌دهد و دارو‌هاي لازم را به او مي‌خوراند. همه‌ي اين كارها را با محبت و دل‌سوزي و صبوري انجام مي‌دهد.
اين استاد اعزامي هم‌چنين به نقش و ضرورت تشكل‌هاي ديني در محو و مهار آسيب‌هاي فرهنگي و اجتماعي پرداخته و افزود: « همان‌طور كه هر يك از اعضاي بدن ضمن استقلال، نوعي وابستگي هماهنگي و انسجام وثيقي را با يك‌ديگر داشته و همه با هم يك هدف (رشد و بالندگي فرد) را دنبال مي‌كنند. و همان‌طور كه اعضاي يك تيم فوتبال اگر هر يك به تنهايي بخواهند به حريف گُل بزنند و گُل بكارند نمي‌توانند و بايد باهم‌دلي و هم‌كاري به‌ هدف برسند. اعضاي يك تشكل ديني نيز بايد بابهره‌گيري ازتجربه‌ و تخصص و توان يك‌ديگر باهم‌دلي و انسجام درجهت تحقق اهداف متعالي قرآني و ديني ونيز مهار عوامل آسيب‌زاي فرهنگي و اجتماعي به‌ وظايف تشكيلاتي خود عمل كنند. خرافات و تحقير و تحريف شعائر و حقايق ديني را بشناسند و با آن‌ها به طور متشكل و آگاهانه مقابله‌ كنند و اين كار بدون مطالعه‌ي كتب مفيد و بدون استفاده از كارشناسان ديني امري قريب به‌ محال خواهد بود. » وي در پايان به سؤالات حاضرين از طريق تلفن گويا پاسخ گفتند.

منبع :
........

رمان معاصر ايران، گذشته، حال و آينده

پایگاه داده های فرهنگی دینی

نشرنامه

دبیر خانه اجلاس دو سالانه بررسی ابعاد وجودی حضرت مهدی عج

کتابخانه معاونت پژوهشی و آموزشی سازمان تبلیغات اسلامی

لینک مدارس صدرا

لینک های مرتبط

نمايشگاه چشم اندازايران اسلامي ،درافق 1404درمجلس شوراي اسلامي